چگونه هدف یابی کنیم؟!

  • هدف باید روشن و واضح باشد
  • بهتر است عام نباشد-مخاطب خاص داشته باشد
  • قابل دسترس باشد
  • مرتبط با مخاطب و در راستای اهداف آرمانی جامعه باشد


 ضرورت هدف: در صورت عدم پرداخت چه چیزی از دست میدهیم؟!

اهمیت هدف: رتبه و جایگاه هدف از نگاه اثر گذاری در جامعه


هدفهای کلی و اساسی:

  • سرگرم کننده
  • اطلاع رسان
  • آموزشی
  • بسیج افکار عمومی


نمونه مثال سوژه:

  1. پشت بام  یا موتور خانه نشینی(گرانی مسکن)
  2. مطالبات کارگری (کار و اقتصاد)
  3. فرونشت زمین(حفر چاههای غیر مجاز برای کشاورزی)
  4. گرایش به مواد مخدر و توهم زا( بحران نوجوانی)
  5. سطح خشونت در جامعه(سلامت و بهداشت روان)


تعریف و شاخصه سوژه در متون ادبی 

  1. شخص بازی یا کاراکتر اصلی ماجرا است که همه وقایع گرد او دور می زند. 
  2. سوژه همان موضوع است که شامل شخص، ماجرا و نتیجه است. 


تعریف ساده و کلی سوژه:

سوژه عبارت است از موضوعی که دارای یک یا چند ارزش خبری بوده و برای مخاطب جذاب باشد.

نکته : سوژه و ایده دو شاخصه این مبحث هستند که غالبا در معنی تداخل دارند. در نظر اول ایده (Idea) و سوژه (Subject) مفهومی مشابه به نظر می رسند. 

ایده نشانگر زاویه دید ما نسبت به سوژه است. 


مفهوم کلی سوژه‌یابی 

یافتن موضوعات مناسب برای تولید محتوای رسانه‌ای. 

نکته: تعامل چند سوژه با یکدیگر و کنش و واکنشی که ایجاد می‌کنند و رسیدن به نتیجه‌ای که مخاطب عام و خاص را راضی کند، دشوار است، زیرا سلایق مخاطبان متفاوت است.

نکته: درگیر شدن با ظرف و چگونگی ماجرا باعث میشود چرایی ماجرا فراموش شود! و و هدفگداری فراموش می‌شود. 

گاهی سوژه، مخالف هدف برنامه است و در جریان این حرکت پرفراز و نشیب برنامه‌سازی هدف فراموش می‌شود.

نکته: فرآیند تبدیل ایده به سوژه و ایده به پدیده شنیداری در رادیو می‌تواند دوطرفه باشد. اصلی‌ترین عنصر  هویت‌ساز در طراحی برنامه   هدف‌گذاری است.


ویژگی‌های یک سوژه خوب

1- متمایز بودن 

نکته مهم: متمایزبودن در سه مرحله است. انتخاب سوژه، انتخاب زاویه دید، انتخاب ایده برآمده از سوژه.

2-نگاه تازه داشته  باشد

3- آموزش دهنده، اطلاع رسان و یا سرگرم کننده باشد.

5- به یک ابهام عمومی پاسخ دهد (مثلا شایعه)

6- مخاطب پسند باشد.

7- فراگیر و مهم باشد

8- مشخص بودن

9- جذاب و جالب بودن

10- اثرگذار در اصلاح اوضاع و احوال

11- آرمان‌گرایانه بودن


فرمول سوژه = نیاز مخاطب +هدفها + غیر تکراری بودن (زاویه  نگاه جدید( ایده بکر) برای سوژه تکراری داشتن)

نکته مهم: بعد از رسیدن به ایده نیازمند پرورش آن هستیم.


انواع سوژه

  1. سوژه ها: عادی و متداول
  2. غیر عادی- حوادث و بالایا و...
  3. ابداعی و ذهنی- خلاقانه


روش‌های سوژه یابی

پیش نیاز : تجربه و آموزش –دوری از توصیه و نسخه پیچی و مستقیم گویی

1- تجربه شخصی

2- مشاهده  (علت و معلولها- میدانی)

3-خلاقیت 

عناصر خلاقیت: استعداد، آموزش و تجربه ، بکارگیری مهارت‌ها ، انگیزه؛ طوفان ذهنی یا طوفان فکری و گلوله برفی(Snow Balling- نمونه یابی احتمالی و زنجیره ای)

4-همفکری

نکته: رسیدن به سوژه‌های مختلف روش‌های گوناگونی دارد. برخی مواقع اتاق فکر برنامه سوژه‌ها را به سازندگان می‌دهد.گاهی برنامه‌ساز با تشکیل شورای فکر از آنها استفاده می‌کند بعضی وقت‌ها هم برنامه روی غلتک می‌افتد و مردم خودشان تعامل خوبی با برنامه‌سازان دارند و به طراحی سوژه‌ها کمک می‌کنند


  سوژه یابی بر اساس دغدغه های مخاطب

1.سلامت(روحی و جسمی)

2.امنیت(داخلی و خارجی،شغلی و حقوقی و...)

3.اقتصاد و معاش

4. آموزش

5. رفاه و سرگرمی